Honderdste gouden plak, meer OS-kampioenen

VANCOUVER - Nicolien Sauerbreij heeft Nederland vrijdag (plaatselijke tijd) op Cypress Mountain de honderdste gouden medaille op de Olympische Spelen bezorgd. Althans volgens de telling van sportkoepel NOCNSF en het Internationaal Olympisch Comité.

© ANP

De afgelopen tijd was er discussie over het precieze aantal. Sporthistorici hebben er nogal eens een andere mening over.

Ton Bijkerk, secretaris-generaal van de Internationale Sociëteit van Olympische Historici (ISOH), vindt dat er niet over medailles gesproken moet worden.

Olympische kampioenen

''We moeten nooit spreken over gouden medailles, maar over olympische kampioenen. Dan blijkt dat Nederland momenteel ver over de honderd olympische kampioenen beschikt.''

Overigens betwist niemand de honderd gouden medailles. Die zijn nu inderdaad bereikt. Jeroen Heijmans: ''Er zijn drie redenen voor een afwijkende telling."

"Het eerste Nederlandse goud was in 1900 in de dubbeltwee bij het roeien. In de finale gebruikte de Nederlandse boot een Franse stuurjongen (wiens naam onbekend is gebleven)."

Mixed team

"Daardoor wordt de overwinning door het IOC toegekend aan een 'mixed team', oftewel Nederland en Frankrijk. Er was in die tijd geen regel dat alle teamleden uit hetzelfde land moesten komen.''

Tweede knelpunt volgens Heijmans is dat voor de Spelen van 1900 (en in mindere mate voor die van 1904) niet duidelijk was welke onderdelen nu wel of niet olympisch waren.

''Beide Spelen werden georganiseerd als onderdeel van een grote wereldtentoonstelling en niet als een los evenement. Onderdelen voor bijvoorbeeld professionals en junioren worden meestal niet meegeteld, omdat dit niet past in de olympische regels van die tijd."

Interpretatie

"Dat is echter een interpretatie en sommigen tellen ze wel mee. Als je alle wedstrijden meetelt, zijn er vijf Nederlandse titels meer dan de telling van het NOCNSF en IOC, allemaal uit 1900'', aldus Heijmans.

De vijf veroverde titels die niet worden meegeteld zijn: Gerard van den Bergh (schieten, militair geweer junioren), Harrie Meyers (wielrennen, 2000 m sprint profs, 2000 m tandemsprint profs met een Italiaan) en Mathieu Cordang (wielrennen, 3000 m sprint profs, 24 uursrace profs).

Destijds werden echter geen gouden medailles uitgereikt. Ton Bijkerk: ''De olympische kampioenen van Parijs 1900 hebben namelijk nooit een gouden medaille gekregen, maar iets heel anders, en zelfs onderling totaal verschillend."

"Onze winnende wielrenners ontvingen geldprijzen, de winnende roeiers kregen een fraai bronzen beeld: ''La Chanson'' genaamd.''

Laatste twistpunt

Het laatste twistpunt is dat er tussen 1912 en 1948 olympische medailles werder uitgereikt voor onderdelen die we tegenwoordig niet meer als sport zien: kunst, bergbeklimmen en aëronautica.

Heijmans: ''Dit waren officiële olympische titels, maar ze worden vaak niet meer meegeteld. Als je echter naar de officiële verslagen van die tijd kijkt, telden deze onderdelen gewoon mee."

"Nederland won twee keer goud in de kunstwedstrijden, allebei in 1928. Door architect Jan Wils (voor het ontwerp van het Olympisch Stadion) en schilder Isaac Israëls.''

Dikke pil

''Wie alle Nederlandse olympisch kampioenen wil weten, moet het boek 'Olympisch Oranje, Van Athene 1896 tot en met Beijing 2008' lezen'', stelt Ton Bijkerk, de schrijver van de dikke historische pil over de prestaties van de Nederlandse olympische sporters. ''Het zijn er gewoon meer dan honderd.''