FC Holleeder

Willem Holleeder probeerde ooit FC Haarlem in handen te krijgen. Dat vertelt historicus Gerrit Valk in zijn boek ‘In de schaduw van de bal’.

De machtsgreep van Holleeder mislukte, maar gezien het beeld dat Valk oproept van de Nederlandse voetbalwereld, had Holleeder zich anders onder de voetbalbestuurders en voetbalfinanciers best thuis gevoeld.

Zo was een vroegere voorzitter van FC Volendam een expert in het witwassen van drugsgelden voor ondermeer Klaas Bruinsma, terwijl de vermoorde voorzitter van het Amsterdamse Türkiyemspor een topfiguur was in heroïnemaffia.

Voetbalhart
Veel drugsbaronnen kunnen niet beschuldigd worden van een gebrek aan liefde voor het voetbalspel. Een Schiedamse voetbalclub kreeg in de volksmond de bijnaam FC Hasj, omdat de vereniging meermaals financieel geholpen werd door hasjhandelaar Cock Steenbergen. Zijn collega drugsbaron Frank van Geel kocht in 2000 het jeugdinternaat van PSV. ‘Lang mocht hij er niet van genieten: twee weken later werd Van Geel geliquideerd.’

Voetbalclubs zijn altijd op jacht naar geld en hebben meestal weinig zin om lastige vragen aan hun financiers te stellen. In de naoorlogse jaren hadden rijke ex-NSB’ers en ex-SS’ers dat ook door. De ‘gewone’ maatschappij kotste hen uit, maar voetbalclubs als Ajax en Alkmaar ’54 namen graag hun geld aan.

Maatschappelijke status
Via de voetbalwereld konden de collaborateurs toch weer maatschappelijke status verwerven. Ex-SS’er Léon Melchior kreeg in 2003 bijvoorbeeld het Ereteken van Verdienste van de stad Maastricht. Dit dankte hij voor een groot deel aan het krediet dat hij opbouwde als bestuurder en financier in de voetbalwereld en de paardensport.

De invloed van criminelen en voormalige collaborateurs zijn slechts twee van de vele schaduwkanten van de Nederlandse voetbalgeschiedenis, waarop Valk in zijn boek de schijnwerpers zet. Zo vertelt hij ook dat het gouden Ajax van begin jaren ’70 niet alleen het product was van de trainingen van Rinus Michels en de genialiteit van spelers als Cruyff, maar eveneens van de pillen en injecties van dopingdokter Rolink.

Dopinggebruik
Ook over het succeselftal van FC Twente in de jaren ’70, gonst al jaren het gerucht dat het structureel doping gebruikte. Valk suggereert dat het geen toeval is, dat vier spelers uit dit elftal op jonge leeftijd een hartaanval kregen.

Verder heeft Valk het in dit boek ondermeer over Nederlandse omkoopaffaires en de opkomst van het hooliganisme. Onderwerpen die één voor één interessant genoeg zijn voor een grondig onderzoek van minstens een jaar, dat uit zou monden in een boek van minstens 300 pagina’s.

Helaas komt Valk vaak niet veel verder dan het aanstippen van feiten die al bekend zijn bij de trouwe voetbalnieuwsvolgers, die hij aanvult met geruchten en vermoedens. Vergeleken met de vele zware verdachtmakingen die hij uit, zijn de bewijzen die Valk levert niet altijd even sterk.

Stof tot nadenken
Toch is ‘In de schaduw van de bal’ wel een boek dat veel stof tot nadenken geeft. Dat is ook het doel van Valk. Hij ergert zich al jaren aan het zelfbeeld van ‘de Nederlanders’, dat volgens hem veel te positief zou zijn. Typerend vond hij de reactie van KNVB-directeur Kesler in 2004 op de geruchten over omkoping in het Nederlands betaald voetbal. Zulke praktijken zouden volgens Kesler ‘hooguit een uitzondering’ zijn, omdat ons land daarvoor veel te calvinistisch zou zijn.

Omkoping wordt vaak afgedaan als ‘Belgische toestanden’. Hooliganisme als ‘Britse toestanden’. Doping als ‘Italiaanse toestanden’. Terwijl de geschiedenis aantoont dat dit allemaal ook vaak zeer ‘Nederlandse toestanden’ waren.

Titel: In de schaduw van de bal. Omkoping, geweld, doping, collaboratie en andere donkere aspecten uit de geschiedenis van het voetbal
Auteur: Gerrit Valk
Pagina’s: 160
Uitgeverij: Nieuw Amsterdam

Bestel dit boek op Sportgeschiedenis.nl