Oude tijden herleven met DOS

In 1958 kon het nog. Het Utrechtse clubje DOS wordt landskampioen door in de barrage na afloop van de competitie het SC Enschede van Abe Lenstra te verslaan. Met 1-0 na verlenging.

Het betaald voetbal bestond pas net en maar weinig clubs hadden een gevestigde naam. De toenmalige aanvallende speltactiek zorgde vaak voor grote uitslagen. Een 0-0 einduitslag was zeldzaam.

Van vedetten was ook nog geen sprake. Spelers als Tonny van der Linden en Hans Kraay waren trots om voor het dorpsclubje uit te komen. Ze verdienden een fractie van wat de eredivisiespelers nu verdienen en waren vaak genoodzaakt bij te klussen als postbode of te werken in een sigarenwinkel.

Inkijkje

DOS, Het Wonder van Utrecht geeft een inkijkje in de competitie 1957/58. Ad van Liempt dook de archieven in en beschrijft aan de hand van krantenartikelen wedstrijd voor wedstrijd hoe DOS de hoogste nationale voetbalprijs behaalde.

Elke wedstrijd citeert Van Liempt de met superlatieven doorspekte wedstrijdbeschrijvingen van het Utrechtsch Nieuwsblad en Het Centrum: ‘En plotseling was hij er, die goal die nooit vergeten zal worden. Tonny van der Linden die al zo lang op een kans had gewacht stormde dwars door de Enschedese verdediging en besloot zijn solo-aanval met een prachtig schot.'

'De bal verdween in de uiterste hoek. Keeper Van de Wint was totaal verslagen. Zo verslagen, zo ontdaan was hij dat hij voorlopig niet meer opstond', aldus Jan Meesterburrie van Het Centrum, die de kampioensgoal van Van der Linden beschrijft.

Melancholie

Het boek straalt een en al melancholie uit. Dat blijkt al uit de ondertitel. Het Wonder van Utrecht slaat niet op het wonderlijke goede voetbal van de DOS-spelers.

De Utrechters, onder leiding van de Oostenrijker Pepi Gruber, wonnen wel veel, maar konden ook behoorlijk wisselvallig presteren. De ondertitel betreft het wonder dat een Utrechts vriendenclubje landskampioen kon worden.

Chronologisch

Het boek is een chronologische beschrijving van de competitie 1957/58. Een competitie die spannend was, maar het boek beschrijft elke wedstrijd zo gedetailleerd en steeds op dezelfde manier dat het moeizaam wegleest. Elke goal, blessure en speler wordt omschreven, ook van de tegenpartij.

Af en toe springt er iets aardigs uit, zoals het bezoek van filmster Jayne Mansfield of de curieuze trap van scheidsrechter Wim Beltman tegen de linksbuiten van DOS: Cor Luiten.

Wedstrijdanalyses

Het is jammer dat het boek toch vooral beperkt blijft tot de wedstrijdanalyses en minder een beeld geeft van de jaren vijftig. Het zou aardig zijn als er meer van het voetbal zou zijn afgestapt om voor de jongere generatie een tijdsbeeld te kunnen schetsen. Ook had het boek verrijkt kunnen worden met een vergelijking naar het voetbal van nu.

Tijdens het lezen bekruipt wel sterk het vroeger-was-alles-beter-cliché, vanwege het verrassende competitieverloop en de vele doelpunten. Het zou toch mooi zijn als een club als FC Utrecht een keer landskampioen zou kunnen worden. Bijvoorbeeld dankzij een 7-3 overwinning op Ajax in de laatste wedstrijd. Met de winnende treffer van Ricky Kruys, de Utrechter.

Titel: DOS, Het Wonder van Utrecht
Uitgever: Carrera
ISBN: 978 90 488 00711

©NUsport/Lucas Benschop