Vergiftigd in de Tour?

AMSTERDAM - In de Tour de France van 1911 was Paul Duboc veruit de beste klimmer. Nadat hij de achtste en negende etappe had gewonnen, stond deze klimgeit tweede in het algemeen klassement, achter Gustave Garrigou.

© ANP

In de tiende rit, een Pyreneeënetappe van Luchon naar Bayonne, trok Duboc wederom ten aanval. Met een grote voorsprong kwam hij aan bij een controlepost in Argèles. Indertijd stonden er langs de parcoursen van alle Tour-etappes nog controleposten, waar elke renner even moest stoppen om een handtekening op een controlelijst te plaatsen.

Nadat Duboc zijn handtekening had gezet, stapte er een man op hem af en reikte hem een bidon aan. Duboc pakte de bidon aan, nam een paar slokken en fietste verder.

Even later, tijdens de beklimming van de Aubisque, begon Duboc te zigzaggen over de weg. Hij kon nog nauwelijks ademhalen en viel van zijn fiets. Duboc had vreselijke krampen en braakte veelvuldig. Anderhalf uur lag hij op de grond, voordat hij eindelijk weer verder kon fietsen. Als gevolg hiervan was Duboc natuurlijk in één klap kansloos voor de Tourzege.

Rattengif

Er ontstonden al snel allerlei wilde geruchten over de mysterieuze man die bij de controlepost een bidon had aangeboden aan Duboc. Zo werd er ondermeer beweerd dat deze man geacteerd had dat hij een fanatieke supporter van Paul Duboc was, terwijl hij eigenlijk een handlanger van klassementsleider Gustave Garrigou was.

Volgens de geruchten zat er rattengif in de bidon. Veel fans van Duboc geloofden deze geruchten en waren vanzelfsprekend woedend.

De Tour zou dat jaar nog door Dubocs woonplaats Rouen komen. In die stad werd een pamflet verspreid, waarin stond dat Duboc zijn fans opriep om wraak te nemen. Hoewel Paul Duboc zich volledig distantieerde van dit pamflet, bleef er in Rouen een felle anti-Garrigou-stemming heersen.

Incognito

Tour-organisator Henri Desgrange vroeg zich af: ‘Hoe kan ik ervoor zorgen dat Gustave Garrigou veilig door Rouen kan fietsen?’ Hij herinnerde zich een succesvolle truc die Maurice Garin in 1903 had gebruikt. Over deze truc schreef ik al eens in de column 'Hooliganisme in de wielersport’. Om te voorkomen dat hij door een groep vijandige hooligans herkend werd, had Garin tijdens een Touretappe een andere trui aangetrokken dan hij gewoonlijk droeg.

Henri Desgrange gaf daarom aan Garrigou de opdracht om tijdens de rit die door Rouen ging, een andere trui en een overgeschilderde fiets te gebruiken. Ook moest hij een zonnebril en een pruik opzetten. Desgrange regelde drie auto's met gewapende bewakers, die tijdens deze etappe in de buurt van Garrigou zouden rijden. En zo bereikte Garrigou veilig de finish.

Positief

In Parijs bleek overigens, dat het mysterieuze incident met de drinkbus zeer positieve gevolgen had voor de populariteit van Duboc. Heel Frankrijk leek met hem mee te leven. Hij kreeg meer applaus dan Tourwinnaar Garrigou.

Later is er nog vaak onderzoek gedaan naar de raadselachtige ineenstorting van Paul Duboc. Medische deskundigen die alle beschikbare informatie over de ziekteverschijnselen van Duboc tot in detail bestudeerden, kwamen tot de conclusie dat het hoogst onwaarschijnlijk is dat er rattengif in de bidon heeft gezeten.

Champagne

Er is vaak betwijfeld of die geheimzinnige bidon überhaupt wel iets met het instorten van Duboc te maken had. Zo is er gesuggereerd dat de oorzaak van zijn ineenstorting was, dat hij in de loop van die dag veel te veel champagne had gedronken. Indertijd was het immers helemaal niet ongebruikelijk dat Franse renners tijdens wedstrijden champagne bij zich hadden, omdat die drank een euforisch gevoel gaf en de pijn verdoofde.

Een veel te grote hoeveelheid champagne, in combinatie met de zware inspanningen en de grote temperatuurschommelingen tijdens een bergrit, zou tot een ineenstorting kunnen leiden, zoals Duboc die meemaakte.

Doping

Een andere populaire theorie is, dat de ineenstorting wel door de inhoud van de bidon kwam, maar dat de man die Duboc de drinkfles gaf, helemaal geen onbekende van hem was. Het zou gaan om Francois Lafourcade. Tijdens die rit zou hij als persoonlijke verzorger van Duboc hebben opgetreden.

Lafourcade zou voor Duboc de bidon gevuld hebben met een cocktail van dopingmiddelen. Blijkbaar was er bij het mixen van de verschillende dopingmiddelen, of bij het bewaren van die cocktail, iets helemaal fout gegaan, met als gevolg dat Duboc instortte.

Raadsel

Er zijn echter zeer grote vraagtekens te plaatsen bij een aantal belangrijke argumenten die doorgaans worden gebruikt als onderbouwing van deze opvallende theorie.

Wat er tijdens die tiende etappe van de Tour de France van 1911 werkelijk met Paul Duboc is gebeurd, zal waarschijnlijk altijd een raadsel blijven.